Misirdə baş verən zəlzələdən sonra sosial mediada təkanın dəniz altında həyata keçirildiyi iddia olunan gizli nüvə partlayışı nəticəsində baş verdiyi və ya belə bir partlayışın bölgədəki fay xətlərini hərəkətə gətirdiyi barədə iddialar yayılıb. Lakin alimlər və beynəlxalq qurumlar bu iddiaları təsdiqləyən heç bir sübutun olmadığını bildirirlər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) məlumatına görə, avqustun 3-də baş verən zəlzələ yerli vaxtla təxminən saat 03:00-da Süveyş şəhərinin təxminən 41 kilometr şimal-şərqində, 10 kilometr dərinlikdə qeydə alınıb. Qurum zəlzələni seysmik məlumatlara əsasən təbii tektonik hadisə kimi təsnif edib.

Misir Milli Astronomiya və Geofizika Tədqiqatları İnstitutu isə zəlzələnin maqnitudasını 5,6 olaraq qiymətləndirib və episentrinin Süveyşdən təxminən 38 kilometr məsafədə yerləşdiyini açıqlayıb. Mütəxəssislər bildirirlər ki, müxtəlif qurumların göstərdiyi kiçik fərqlər istifadə olunan ölçmə metodlarından qaynaqlanır və hadisənin mahiyyətini dəyişmir.

Zəlzələ ilə partlayışın seysmik izləri fərqlidir

Alimlərin sözlərinə görə, böyük partlayışlar da seysmik dalğalar yarada bilər. Lakin zəlzələlər və partlayışlar yaratdıqları dalğa növləri və enerjinin yayılması baxımından bir-birindən asanlıqla fərqləndirilə bilir.

Nüvə Sınaqlarının Hərtərəfli Qadağan Edilməsi Müqaviləsi Təşkilatı (CTBTO) bildirir ki, qlobal seysmik müşahidə şəbəkələri bu fərqləri analiz etməklə hadisənin zəlzələ, yoxsa partlayış olduğunu yüksək dəqiqliklə müəyyən edə bilir.

Dənizaltı nüvə partlayışını gizlətmək mümkün deyil

Mütəxəssislərin fikrincə, dəniz altında baş verəcək iri nüvə partlayışı yalnız seysmik siqnallar deyil, həm də güclü hidroakustik dalğalar və mümkün radioaktiv izlər buraxardı. Belə bir hadisəni beynəlxalq müşahidə sistemlərindən gizlətmək olduqca çətindir.

"Al Jazeera"nın məlumatına görə, alimlər nəzəri baxımdan çox güclü partlayışların qırılma həddinə yaxın olan faylarda kiçik təkanlara səbəb ola biləcəyini qəbul edirlər. Lakin bunun yalnız partlayışın baş verdiyi əraziyə çox yaxın məsafədə mümkün olduğu vurğulanır.

USGS-in məlumatına əsasən, keçmiş yeraltı nüvə sınaqları zamanı müşahidə olunan təkanlar adətən partlayışın özündən daha zəif olub və təsir dairəsi bir neçə on kilometrlə məhdudlaşıb.

Bölgə təbii olaraq seysmik fəaldır

Geoloqlar qeyd edirlər ki, Süveyş körfəzi Ərəb və Afrika tektonik plitələrinin ayrılması nəticəsində formalaşmış aktiv tektonik sistemin bir hissəsidir. Bu ərazi uzun illərdir aktiv fay xətləri səbəbindən orta güclü zəlzələlərin baş verdiyi bölgə kimi tanınır.

Bu səbəbdən mütəxəssislər bildirirlər ki, son zəlzələ bölgənin məlum geoloji xüsusiyyətləri ilə tam uyğun gəlir və hadisəni izah etmək üçün gizli nüvə partlayışı kimi fövqəladə ssenarilərə ehtiyac yoxdur.

Aydın