Müasir dünyanın enerji aclığı hər keçən gün artdıqca, bu ehtiyacı qarşılamaq üçün inşa edilən nəhəng qurğular da sərhədləri zorlayır. Bərpa olunan enerji mənbələrinə yönəli maraq artsa da, kömür hələ də qlobal enerji balansında mühüm mövqeyini qoruyur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, məhz bu miqyaslı mədən əməliyyatlarını mümkün edən, Alman mühəndisliyinin imkanlarını nümayiş etdirən bir nəhəng var: "Bagger 293". Bu maşın sadəcə iri qazıcı deyil, eyni zamanda dünyanın ən böyük və ən ağır quru nəqliyyat vasitəsi titulunu daşıyan metal bir abidə kimi diqqət çəkir.
Mühəndislik nəhəngi olan TAKRAF şirkəti tərəfindən inşa edilən "Bagger 293" təxminən 220 metr uzunluğu və 94 metr hündürlüyü ilə heyranlıq doğurur. İki futbol sahəsi uzunluğundakı bu nəhəng gövdəsinə baxmayaraq, tankı xatırladan palet sistemi sayəsində torpağa göstərdiyi təzyiq olduqca aşağıdır. Belə ki, maşın palçıqlı ərazidə hərəkət edən insanın buraxdığı izdən daha dərin iz qoymur. Bununla belə, 14 min tondan artıq çəkisi ilə yer üzündə hərəkət edən ən ağır kütlə olma xüsusiyyətini qoruyur.
Bir gündə yüz minlərlə kubmetr torpaq
"Bagger 293"ün əsas vəzifəsi yerin altındakı kömür yataqlarına çatmaq üçün üst qatda yerləşən iri torpaq və qaya layını, yəni örtük təbəqəsini aradan qaldırmaqdır. Maşının ön hissəsindəki nəhəng qazıma çarxı bir gün ərzində təxminən 240 min kubmetr materialı yerindən söküb çıxara bilir. Şimali Reyn-Vestfaliya bölgəsində yerləşən mədəndə fasiləsiz işləyən bu nəhəngin üzərində 18 ədəd iri kovadan ibarət sistem mövcuddur. Kovalar torpaq və qayaları qazaraq götürür, toplanan material isə maşının gövdəsi boyunca uzanan konveyer lentinə ötürülür. Bu sistem sayəsində qazıntı prosesi bir an belə dayanmayaraq materialın davamlı şəkildə başqa sahələrə daşınmasını təmin edir.
1995-ci ildən etibarən istismarda olan bu metal nəhəng Almaniyanın kömürdən asılılığının idarə edilməsində mühüm rol oynayıb. Almaniya son iyirmi ildə kömür mənşəli karbon emissiyalarını yarıbayarı azaltmaqla ekoloji dönüşümə başlasa da, "Bagger 293" kimi maşınlar hələ də Avropanın ən böyük kömür istehlakçılarından biri olan bu ölkənin mədən sahələrində fəaliyyət göstərir.
Maraqlı məqam ondan ibarətdir ki, "Bagger 293" dünyanın ən böyüyü olsa da, ən sürətlisi deyil. Bu nəhəng maşın sürət rekordları qırmaqdan çox, dayanmadan böyük yükləri daşımağa fokuslanıb. Sürət sahəsində rekordlar isə onun istifadəyə verilməsindən iki il sonra saatda 1200 kilometri aşan "Thrust SSC” kimi nəqliyyat vasitələrinə məxsusdur.
Aydın
Şərhlər