Ürək sağlamlığına gəldikdə, rasiona faydalı qidalar əlavə etməklə yanaşı, orqana zərər verə biləcək məhsullara da diqqət yetirmək vacibdir. Mütəxəssislər qəbulunu məhdudlaşdırmağın tövsiyə olunduğu 5 məhsulun adını açıqlayıb.

Qaynarinfo "EatingWell"ə istinadən xəbər verir ki, tərkibində yüksək miqdarda natrium, doymuş yağ, rafinə edilmiş karbohidrat və əlavə şəkər olan məhsullar, xüsusilə rasionda tez-tez yer aldıqda, ürək-damar xəstəlikləri riskinin artması ilə əlaqələndirilir.

Bununla belə, bu məhsullardan tamamilə imtina etmək məcburi deyil. Əsas məsələ onların miqdarına və qəbul tezliyinə nəzarət etməkdir.

Aşağıda mütəxəssislərin mümkün qədər az qəbul etməyi tövsiyə etdiyi 5 məhsul təqdim olunur.

1. Emal edilmiş ət

Bekon, kolbasa, hot-doq və müxtəlif ət delikateslərini daha az qəbul etmək tövsiyə olunur. Dietoloq Serena Prattın sözlərinə görə, bu məhsulların tərkibində çox vaxt yüksək miqdarda natrium və doymuş yağ olur. Onlar uzunmüddətli perspektivdə ürək sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər.

Emal edilmiş ətin müntəzəm qəbulu sağlam arterial təzyiqin və "pis" LDL xolesterinin səviyyəsinin qorunmasını çətinləşdirə bilər. Həddindən artıq natrium qan təzyiqini yüksəldir, doymuş yağlar isə LDL xolesterinin səviyyəsini artıra bilər. ABŞ Milli Ürək, Ağciyər və Qan İnstitutunun məlumatına görə, bu amillər ürək xəstəlikləri riskini yüksəldə bilər.

Araşdırmalar həmçinin emal edilmiş əti ürəyin işemik xəstəliyi və insult riskinin artması ilə əlaqələndirir. Üstəlik, qəbul edilən məhsulun miqdarı artdıqca risk də yüksəlir. Buna görə belə ət məhsullarını arabir yemək mümkündür, lakin onların çox və tez-tez qəbul edilməsi ürəyə mənfi təsir göstərə bilər.

2. Şəkərli içkilər

Qazlı içkilər, şirin çay, xüsusi qəhvə içkiləri və energetiklər çoxlu miqdarda əlavə şəkər ehtiva edir, lakin qida dəyəri aşağıdır. Onlar həmçinin tez həzm olunur və uzunmüddətli toxluq hissi yaratmır.

Amerika Ürək Assosiasiyası əlavə şəkərin gündəlik qəbul edilən kalorinin 6 faizindən çox olmamasını tövsiyə edir. Bu, qadınlar üçün gündə təxminən 25, kişilər üçün isə 36 qram şəkər deməkdir. Müqayisə üçün, təxminən 355 millilitrlik bir banka "Coca-Cola"da 37 qram şəkər var.

Həddindən artıq əlavə şəkər qəbulu ürək xəstəlikləri və piylənmə riskinin artması ilə əlaqələndirilir. Həkim Ketrin Nquyen-Vordun sözlərinə görə, şəkərli içkilərin çox istifadəsi qanda şəkərin kəskin yüksəlməsinə, insulin müqavimətinə və visseral yağların toplanmasına səbəb ola bilər. Pratt isə yüksək fruktozalı qarğıdalı siropunun triqliseridlərin səviyyəsinin yüksəlməsinə səbəb ola biləcəyini qeyd edir.

Şəkərli içkiləri arabir qəbul etmək mümkündür, lakin əksər hallarda şəkərsiz variantlara – su, çay və ya qəhvəyə üstünlük vermək daha yaxşıdır.

3. Fast-food burgerləri

Mütəxəssislərin fikrincə, fast-food burgerlərində çox vaxt doymuş yağlar, natrium və rafinə edilmiş karbohidratlar bir arada olur. Mal əti kotleti və pendir çoxlu doymuş yağ, çörək rafinə edilmiş karbohidrat, souslar və digər əlavələr isə yüksək miqdarda natrium ehtiva edə bilər.

Belə burgerlər həmçinin çox kalorili olur. Buna görə onların həddindən artıq qəbulu zamanla çəki artımına və visseral yağların toplanmasına səbəb ola bilər.

Məhz fast-food burgerləri ilə bağlı uzunmüddətli araşdırmaların sayı azdır. Buna görə əsas sübutlar daha geniş qidalanma modeli ilə bağlıdır. Tədqiqatlar göstərir ki, ultraemal olunmuş məhsullarla zəngin rasion ürək xəstəlikləri riskinin artması ilə əlaqəlidir.

Arabir burger yemək problem yaratmır. Əsas narahatlıq belə yeməklərin müntəzəm olaraq rasionun bir hissəsinə çevrilməsi və paxlalılar, balıq, tərəvəzlər və tam taxıllı məhsulların yerini tutmasıdır.

4. Şirniyyat və bişmiş məmulatlar

Donutlar, şirin pirojnalar, hazır bişmiş məmulatlar və şirin bulkalar adətən rafinə edilmiş undan hazırlanır. Buna görə onların tərkibində çoxlu sadə karbohidrat, az miqdarda isə lif olur.

Prattın sözlərinə görə, lif baxımından kasad məhsullar sağlam xolesterin səviyyəsinin və qanda şəkərin sabit qalmasının qorunmasına daha az kömək edir.

Bişmiş məmulatlarda çox vaxt yüksək miqdarda doymuş yağ da olur. Onların həddindən artıq qəbulu LDL xolesterinin səviyyəsini və ürək xəstəlikləri riskini artıra bilər.

Əvvəllər qablaşdırılmış bişmiş məmulatlar xüsusilə zərərli hesab edilirdi, çünki onların tərkibində transyağlar ola bilərdi. Lakin ABŞ Qida və Dərman Administrasiyası süni transyağların əsas mənbəyi olan qismən hidrogenləşdirilmiş yağları ABŞ-da əksər emal edilmiş məhsullardan çıxarıb.

Bununla belə, qablaşdırılmış bişmiş məmulatların bir çox növündə hələ də çoxlu rafinə edilmiş karbohidrat, əlavə şəkər və doymuş yağ var. Bu maddələrin həddindən artıq qəbulu ürək sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər.

5. Hazır əriştə

Hazır əriştə ilə bağlı əsas narahatlıq onun yüksək natrium tərkibidir. Bir qablaşdırmada 1860 milliqrama qədər natrium ola bilər. Bu isə tövsiyə olunan gündəlik 2300 milliqramlıq normanın 80 faizinə qədərini təşkil edir.

Həddindən artıq natrium arterial təzyiqin yüksəlməsi ilə əlaqəlidir. Yüksək təzyiq isə ürək xəstəlikləri və insult üçün mühüm risk faktorudur. Amerika Ürək Assosiasiyasının məlumatına görə, rasiondakı natriumun əhəmiyyətli hissəsi qablaşdırılmış, hazır və restoran məhsullarından daxil olur.

Nquyen-Vordun sözlərinə görə, hazır əriştə həmçinin rafinə edilmiş karbohidratlardan hazırlanır və adətən emal zamanı qızardılır. Araşdırmalardan birində hazır əriştənin daha tez-tez qəbulunun 70 yaşdan aşağı kişilər arasında sağlamlıq üçün mənfi nəticələr və ümumi ölüm riskinin artması ilə əlaqəli olduğu müəyyən edilib. Bu əlaqə həftədə üç dəfədən çox qəbul zamanı daha güclü olub.

Belə yeməyi nisbətən daha faydalı etmək üçün ədviyyat paketinin yalnız bir hissəsindən istifadə etmək, həmçinin yumurta və ya toyuq kimi yağsız zülal mənbələri və kök, bok-çoy, göbələk və ya brokkoli kimi tərəvəzlər əlavə etmək mümkündür.

Aydın